اصول حاکم بر ارزشیابی تحصیلی مصوب شورای عالی آموزش و پرورش

مصوبه هفتصد و سيزدهمين جلسه شوراي عالي آموزش و پرورش

به تاريخ 21/7/1383

موضوع : اصول حاکم بر ارزشيابي پيشرفت تحصيلي

به منظور نظام بخشي به فعاليت هاي ارزشيابي پيشرفت تحصيلي دانش آموزان و با توجه به رويکردها و نگرش هاي نوين در تعليم و تربيت ، اصول زير تحت عنوان" اصول حاکم بر ارزشيابي پيشرفت تحصيلي" تعيين مي شود :

1- جدايي ناپذيري ارزشيابي از فرايند ياددهي – يادگيري

ارزشيابي دانش آموزان بايد به عنوان بخش جدايي ناپذير فرآيند ياددهي – يادگيري و نه به عنوان نقطه پاياني آن تلقي شود .

2- استفاده از نتايج ارزشيابي در بهبود فرايند ياددهي – يادگيري و اصلاح برنامه ها و روشها و هدف غايي ارزشيابي ، اصلاح و بهبود فرآيند ياددهي – يادگيري است و نتايج ارزشيابي  ها بايد در اصلاح برنامه ها و روشها مورد استفاده قرار گيرد .

3- هماهنگي ميان هدف ها ، محتوا ، روش هاي ياددهي – يادگيري و فرآيند ارزشيابي
در ارزشيابي بايد تناسب و هماهنگي بين هدف ها ، محتوا و روش هاي ياددهي  - يادگيري مربوط به هر درس مورد توجه قرار گيرد .

4- توجه به آمادگي دانش آموزان

در طراحي و اجراي انواع برنامه هاي ارزشيابي بايد به آمادگي هاي جسمي ، عقلي ، عاطفي و رواني دانش آموزان توجه شود .

5- توجه به رشد همه جانبه دانش آموزان

در ارزشيابي بايد به جنبه هاي مختلف رشد بدني ، عقلي ، عاطفي ، اجتماعي ، اخلاقي و حرکتي دانش آموزان توجه شود .

6- توجه همه جانبه به دانش ها ، نگرش ها و مهارتها

در ارزشيابي ، متناسب با محتواي آموزش و پرورش بايد به حيطه دانش ها ، نگرش ها و مهارت هاي دانش آموزان توجه شود .

7- توجه به ارزشيابي دانش آموز از يادگيري هاي خود ( خود ارزشيابي )

در ارزشيابي بايد شرايطي فراهم شود که دانش آموز نيز بتواند از يادگيريها و عملکردهاي خود و ديگر دانش آموزان ارزشيابي کند .

8- ارزشيابي از فعاليتهاي گروهي

در نظام ارزشيابي ، علاوه بر ارزشيابي فردي ، بايد از فعاليتهاي گروهي نيز ارزشيابي به عمل آيد .

9- توجه به فرآيندهاي فکري منتهي به توليد پاسخ

در ارزشيابي بايد علاوه بر پاسخ نهايي ، به فرآيندي که منجر به توليد پاسخ شده است توجه کرد .

10- تأکيد ببر نوآوري و خلاقيت

در ارزشيابي بايد با تأکيد بر ورش حل مسئله ، زمينه رشد و شکوفايي دانش آموزان را فراهم کرد .

11- تنوع روش ها و ابزارهاي اندازه گيري و سنجش پيشرفت تحصيلي

با توجه به اهداف ، ماهيت و نوع موارد ارزشيابي ، از انواع مختلف روش ها و ابزارهاي ارزشيابي ( مانند پرسشهاي شفاهي ، آزمون هاي عملي ، انواع پرسشهاي عيني و انشايي ، روش هاي مشاهده رفتار ، پوشه هاي مجموعه کار ، ارائه مقالات و طرح ها، گزارش مربوط به فعاليت هاي تحقيقاتي ، ارزشيابي عملکردي ، ارزشيابي مستمر ، انواع دست ساخته ها ، روش خودسنجي و .. ) استفاده مي َود .

12- استفاده از انواع ارزشيابي

در فرآيند ياددهي – يادگيري لازم است با توجه به هدف ها ، محتوا و روش هاي تدريس از انواع ارزشيابي ها ( از قبيل تشخيصي ، تکويني ، مجموعي ، هنجار مرجع، دروني ، بيروني ، ملي و ... ) استفاده شود .

13- استقلال مدرسه و معلم در فرآيند ارزشيابي

در فرآيند ارزشيابي بايد استقلال مدرسه و معلم در چارچوب سياستهاي کلي آموزش و پرورش حفظ شود .

14- اصل رعايت قواعد اخلاقي و انساني در ارزشيابي

به موجب اين اصل ، ارزشيابي بايد به گونه اي ساماندهي و اجرا شود که موجب خدشه دار شدن حقوق ، تعاملات انساني ، اعتماد به نفس و سلامت رواني دانش آموز يا معلم نگردد .

15- اصل توجه به تفاوت هاي فردي

در انجام ارزشيابي پيشرفت تحصيلي مي بايست به تفاوت هاي فردي دانش آموزان توجه شود .

16- ضرورت هماهنگي در تحقق اصول ارزشيابي

در به کارگيري اصول فوق الذکر بايد ميان سازمان ها ، مراکز ، ادارات ، واحدها و ساير بخش هاي مسئول ارزشيابي در مورد روشها ، ابزارها ، معيارها و برنامه هاي اندازه گيري و سنجش پيشرفت تحصيلي دانش آموزان ، تعهد و هماهنگي کامل وجود داشته باشد .

موضوع : اصول حاکم بر ارزشيابي پيشرفت تحصيلي در هفتصد و سيزدهمين جلسه شوراي عالي آموزش و پرورش تاريخ 21/7/83 به تصويب رسيد .